Tijdens het Brusselse Festival van de Vrijheid was landbouw een belangrijk thema. De editie 2008 van het festival had aandacht voor verbodsbepalingen die het sociale, politieke en culturele debat beheersen. Bepalingen die gebaseerd zijn op angstgevoelens en passieve gehoorzaamheid. Het festival wil in dat verband wijzen op gevaren, aanzetten tot verzet en solidariteit promoten als alternatief.

Op 26 oktober 2008 kwam de landbouw aan bod door middel van een forum, een debat, een proeverij van streekproducten en de film ‘We Feed The World’. In de vroege namiddag was er al een bezoek aan één van de collectieve tuinen van de jonge vzw La début des Haricots.

Hun tuin in Elsene werd in het voorjaar van 2008 in gebruik genomen en ter beschikking gesteld door het Brusselse Gewest. Al 35 jaar lag het terrein van zowat 5 are braak en was het een plek waar alleen afval zich verzamelde.   Nu krijgt het een nieuw leven via het duurzaam tuinproject  en de inzet van vrijwilligers uit de buurt.  De te verwachten voedselopbrengsten van het project mogen gerelativeerd, in de eerste plaats gaat het hier over het aanbieden van een kans om al doende te leren over grond,planten, voedselproductie en bio-diversiteit.

De middelen zijn beperkt en de gebruikte materialen zijn voor 99% aan een tweede of derde leven toe. Omdat de grond op sommige plaatsen vervuild is, worden alle eetbare planten in bakken gekweekt die gemaakt werden van afvalpaletten. Binnen hetzelfde principe van hergebruik, werd werk gemaakt van een composttoilet en een vijvertje. Zelfs veel van de planten die er al werden gezet, werden in het wild gevonden en geadopteerd.

Het project heeft collectieve werkdagen tijdens weekends, waarbij een tiental mensen de handen uit de mouwen steken. De lijst van betrokkenen uit de buurt telt echter meer dan honderd namen. Op gepaste tijden worden er ook praktijkoefeningen gehouden, bijvoorbeeld via een bezoek van een compostmeester.  Of de naburige school komt langs met een klas.

 De vzw die het terrein beheert,  heeft nog een gelijkaardig project lopen in Molenbeek. Zelf haalden ze de mosterd in Lille (Fr.) waar deze aanpak al langer bestaat. Vanaf november biedt La Débuts des Haricots werk aan één full-time tuin-animator.   

Na dit bezoek werd samengekomen in het Flagey-gebouw voor een forum over de mogelijke betrokkenheid van de stadsbewoners bij de landbouw. Drie organisaties waren present om op de vragen van het publiek te antwoorden: iemand van de organisatie Kokopelli, van het Reseau des Jardins et Fermes solidaires Wallonie Bruxelles en van de vermelde vzw La Début des Haricots.

Er ging daarbij veel aandacht naar het streven van Kokopelli om te vermijden dat oude gewassen definitief verdwijnen. Ze doen dat door de aanleg van een zaden collectie die ze vervolgens verdelen onder tuiniers.  De collectie bevat plantenzaad van over de hele wereld  en bevat momenteel 2000 soorten, waaronder 550 variëteiten aan tomaten, 300 variëteiten aan paprika’s enzovoort.  De organisatie verdeeld de zaden via een postbedeling of de aanwezigheid op beursen en manifestaties. Op die manier hoopt ze de herintrede te bekomen van oude gewassen en hen uit de greep te houden van grote bedrijven: die zien liever een verbod op sommige oude gewassen of proberen er aan de andere kant een eigendomsrecht op te claimen. Voor meer info en voor het bestellen van zaden kan je terecht op de website www.kokopelli-be.com.

Het netwerk van hoeveproducenten Saveurs Paysannes verzorgde nadien een degustatie van hun producten.