Moeten we appelsap importeren?

Eind 2009 introduceerde Oxfam - Wereldwinkels een nieuw product: flesjes appelsap met een mengeling van concentraat uit Chili en appels uit Haspengouw.
De fruittelers van Voedselteams stelden zich daar enkele vragen bij. Waarom appelsap importeren, in eigen land is er voldoende productie om de regionale markt te bedienen? En krijgen de boeren van Haspengouw dan ook een fairtrade prijs?

In het herfstnummer van hun magazine, verklaart Wereldwinkels zich nader:  
“Het is niet evident dat we appelsap laten overkomen van de andere kant van de wereld. Er is immers in België een sterk ontwikkelde appelteelt. Daarom brengen we een gemengd product op de markt. Minimaal 51 procent van het sap komt uit Chili, maximaal 49 procent kopen we bij Belgische boeren. Op die manier brengen we producenten uit Noord en Zuid in één product samen. Zoals we ook doen met de chocomelk.

Appelsap is, na sinaasappelsap, het populairste sap in ons land. We zijn blij dat we een fairtrade-alternatiefkunnen aanbieden. Een product waar Belgische boeren beter van worden. Maar ook één waarmee we in Chili armoede bestrijden en een geïntegreerde appelteelt opzetten.”

(www.oww.be/documenten/Winkels/105-d-magazine-HERFST-07-09.pdf)


Het bestuur van Voedselteams richtte toch een brief naar hun collega-bestuurders van Wereldwinkels, met de bedenkingen en vragen op een rijtje. In januari zaten beide partijen samen om de zaak verder uit te klaren.
De delegatie van Voedselteams begrijpt dat er geen eensgezindheid is bij Wereldwinkels over het hanteren van fairtrade prijzen (een marktprijs +) bij aankopen in het Noorden. De organisatie ziet het nieuwe appelsap als een opportuniteit die zich aandiende en die voldoende waarde toevoegt voor alle betrokkenen. Als de Wereldwinkels een uitgebreider aanbod hebben, worden ze als detailhandel aantrekkelijker voor de aankopers.

Eerlijke prijs

Voedselteams van haar kant, vindt dat fairtrade voor iedereen moet gelden, voor boeren in Noord en Zuid, omdat ze in de feiten geconfronteerd worden met onleefbare prijzen. De fairtrade-minimumprijs houdt rekening met de aard van het werk, de geleverde inspanning en de koopkracht van de producent. Mag dat ook gelden voor boeren van hier?

Op de website http://regiofair.wordpress.com geeft Koen Van Bockstal, gedelegeerd bestuurder van Oxfam Wereldwinkels vzw en Oxfam Fairtrade cvba, meer uitleg:
“Het punt is eigenlijk simpel : in onze strijd voor een eerlijker wereldhandel vallen een aantal van onze eisen voor achtergestelde producenten in het Zuiden samen met de eisen voor boeren in het Noorden.
Maar voorlopig is het nog steeds een zeer ongelijk en onrechtvaardig verhaal : want boeren in het noorden hebben allerlei staatssteun, kunnen terugvallen op sociale zekerheid, onderwijs, etc etc, wat niet betekent dat ze het gemakkelijk hebben en dat hun eisen onterecht zouden zijn.
Maar de strijd van N en Z voor boeren op één lijn zetten is té kort door de bocht – er is bij de aanvang (in het zuiden) zo'n ongelijk vertrekpunt dat wij (als OWW & OFT) vooral daarvoor ijveren.
En of de boeren onze prijs voor melk en appelsap als “fair” beschouwen weet ik niet. Maar we kopen onze melk en appelsap wel bij organisaties / coöperatieven ondermeer gelinkt aan de boerenbond (bv coöperatieve fruitveilingen in Limburg) – als de BB daar het spel niet eerlijk “zou” spelen (ik kan dat niet beoordelen) dan spreken ze met een dubbele tong.”
Op de website van Regiofair vind je bijkomende duiding bij deze stellingname, en kan je je mening geven via een poll.

Import/export

De consensus over de noodzaak aan voedselsoevereiniteit via regionale markten is groot.
Het concept werd destijds ontwikkeld door de internationale boerenorganisatie La Via Campesina en als referentiekader wijd overgenomen, ondermeer ook bij de landbouwcampagnes van Vlaamse ngo's de voorbije jaren.
Voor Voedselteams betekent het in de praktijk: wanneer er producten zijn die in onze regio's niet (kunnen) geproduceerd worden, en deze producenten toch geïntegreerd zijn in onze keukens, dan kunnen we deze beter via het fair-trade circuit aankopen. Bij voorkeur een circuit dat distributie en beweging samenbrengt.
We zijn en blijven dus fan van Oxfam-Wereldwinkels, en altijd meer lokale Voedselteams doen ook hun groepsaankopen via hun lokale Wereldwinkel.
Met betrekking tot het nieuwe appelsap, zetten we onze opinie om in een consequente conclusie: aangezien appelsap ook beschikbaar is op de Vlaamse en Belgische markt - België is een exportland van appels -  kopen we het beter hier: aan leefbare prijzen voor de producenten.


Voedselteams besluit daarom om het appelsap niet op te nemen in het aanbod via haar webwinkel.

Voedselteams april 2010

 

footer